Czynniki wpływające na produkcję melaniny

Najsilniej pobudzająco na syntezę melaniny wpływa promieniowanie ultrafioletowe, ale proces produkcji tego barwnika reguluje cały szereg różnych czynników. I tak, pobudzająco na syntezę melaniny wpływają: hormony przysadki mózgowej (MSH), hormony płciowe (estrogeny) oraz hormony tarczycy, metale (w tym głównie miedź i żelazo), a także stany zapalne skóry. Nasilenie produkcji melaniny po ekspozycji na słońce może wystąpić także pod wpływem niektórych leków lub kosmetyków. Hamująco na produkcję melaniny wpływają natomiast hormony sterydowe kory nadnerczy oraz witamina C.

W przypadku przebarwień, kluczowym czynnikiem odpowiedzialnym za ich wystąpienie jest zwykle promieniowanie słoneczne. Każdy rodzaj przebarwień ulega nasileniu w wyniku ekspozycji na słońce.

fot. Eucerin

Zaburzenia barwnikowe

Zaburzenia barwnikowe na skórze można podzielić na przebarwienia, czyli obszary, na których występuje nadmiar barwnika (hiperpigmentacja) oraz odbarwienia, czyli obszary, na których występuje niedobór barwnika (hipopigmentacja). Klasycznie przebarwienia definiowane są, jako obszary skóry zawierające zwiększoną ilość melaniny w naskórku i/lub skórze właściwej, którym czasem towarzyszy zwiększona ilość melanocytów. Najczęściej występującymi postaciami przebarwień są: piegi, ostuda i plamy soczewicowate.

Piegi to małe, brązowe plamki, pojawiające się na odsłoniętych częściach skóry. Piegi obecne są głównie u osób z jasną karnacją (I i II fototyp), a ich wystąpienie jest uwarunkowane genetycznie. Z medycznego punktu widzenia piegi to zwiększenie ilości melaniny w warstwie podstawnej naskórka powstające w wyniku przyspieszonej jej syntezy. Piegi zmieniają barwę (ciemnieją) pod wpływem ekspozycji na słońce.

Ostuda inaczej chloasma, melasma, czy maska ciążowa to nieregularne plamy barwy od jasno do ciemnobrązowej, typowo występujące na twarzy: w okolicy czoła, skroni, policzków i wargi górnej. Ostuda jest nabytym zaburzeniem barwnikowym, występującym głównie u kobiet.